دکتر مریم ملکی - متخصص پوست و مو

علل تیرگی پوست (هایپرپیگمنتاسیون) و روش های درمان آن

دکتر مریم ملکی [ متخصص پوست و مو ]آدرس وب سایت : www.doctormaleki.com
آدرس مطب : اصفهان ، خیابان چهارباغ بالا ، جنب مجتمع پارک ، طبقه فوقانی بانک سپه تلفن مطب : 36662224 - 031

تیرگی پوست یا هیپرپیگمانتاسیون لزوما یک بیماری نیست، بلکه اصطلاحی است که برای پوستی که تیره شده است کاربرد دارد. این تیرگی پوست می تواند به صورت تکه های کوچک اتفاق بیافتد یا مناطق وسیعی را تحت پوشش قرار دهد و بر کل بدن تاثیر بگذارد. گرچه افزایش رنگدانه ها معمولا به خودی خود مضر نیست اما می تواند نشانه ای از یک بیماری پزشکی دیگر باشد. در این مقاله دکتر مریم ملکی متخصص پوست و مو در مورد انواع هایپرپیگمانتاسیون، علل و نحوه درمان آن به تفصیل توضیح می دهند.
رنگ پوست به دلیل وجود رنگدانه هایی به نام ملانین است که در سطح پوست وجود دارند. تیرگی پوست زمانی اتفاق می افتد که تولید این رنگدانه ها افزایش یافته و در اثر تجمع آن رنگ پوست تیره می شود. وقتی فقط برخی از مناطق پوست بیش از حد معمول ملانین تولید می کنند، لکه های تیره روی پوست ایجاد می شود و سایر نواحی پوست رنگ طبیعی خود را حفظ می کند. ملانین به پوست، چشم ها و موی شما رنگ می بخشد. تیرگی پوست در تمامی نژادها دیده می شود.
انرژی پرتوهای فرابنفش نور خورشید توسط ملانین جذب می شود تا به این طریق از آسیب دیدن پوست جلوگیری کند. این موضوع نیز به نوبه خود می تواند باعث تیره تر شدن پوست شود.
تیرگی پوست یا هیپرپیگمانتاسیون

شکل 1 تیرگی پوست یا هیپرپیگمانتاسیون

تیرگی پوست ممکن است در اثر ترکیبی از عوامل نظیر قرارگیری در معرض نور خورشید یا واکنش های آلرژیک نسبت به مواد گیاهی یا شیمیایی خاص نیز ایجاد شود. در برخی موارد نظیر دوران بارداری یا استفاده از قرص های ضدبارداری نیز پوست به صورت گذرا تیره می شود.

انواع هایپرپیگمنتاسیون

انواع مختلفی از هایپرپیگمنتاسیون وجود دارد.

  1. ژنتیک: رنگ برخی از افراد به صورت ژنتیکی تیره است، بعضی افراد مستعد به کک و مک هستند و بعضی دیگر پوستشان مستعد به تیر شدن سریع در برابر آفتاب است و حتی در اثر تماس چند دقیقه ای با آفتاب به سرعت دچار تیرگی یا لکه های پوستی می شوند.
  2. ملاسما: اعتقاد بر این است که ملاسما در اثر تغییرات هورمونی ایجاد می شود و ممکن است در دوران بارداری ایجاد شود. ملاسما بیشتر در صورت ظاهر می شود.
  3. لکه های خورشید: لکه های آفتاب که لکه های کبدی یا لنتیگوهای خورشیدی نیز نامیده می شوند، شایع هستند. لنتیگوها پس از قرار گرفتن افراد در معرض آفتاب یا برنزه کردن پوست فرد ایجاد می گردد. به طور کلی آن ها به صورت لکه هایی در مناطق در معرض آفتاب مانند دست، صورت و بازوها ظاهر می شوند.
  4. لکه های ناشی از داروها: برخی از داروهای خاص می توانند رنگدانه های پوستی را افزایش داده و منجر به ایجاد لکه های تیره بر روی پوست شوند. بیشترین اثرات مربوط به داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs)، تتراسایکلین ها و داروهای روان گردان می باشد.
  5. هایپرپیگمانتاسیون بعد از التهاب: پس از یک دوره التهاب پوستی لکه های تیره می تواند روی پوست ایجاد شود. التهاب ممکن است به دلایل مختلفی از جمله: اگزما، پسوریازیس، آسیب به پوست و آکنه ایجاد شود.

لکه های تیره ممکن است بعد از نیش زدن حشرات، سوختگی یا بریدگی ها و زخم های بهبودیافته باقی بماند. ممکن این گونه لکه ها با گذشت زمان محو شوند.
برخی از غذاها، محصولات آرایشی یا حتی درمانی پوست، می توانند باعث تحریک و ایجاد لکه های تیره بر روی پوست شوند.

انواع هایپرپیگمنتاسیون

شکل 2 انواع هایپرپیگمنتاسیون

محل تیرگی و لکه ها

لکه ها در مناطق زیر بیشتر دیده می شود:

  1. پشت دست ها
  2. صورت
  3. کمر
  4. شانه ها

علائم تیرگی پوست

تیرگی پوست ممکن است با یک سری علائم دیگر همراه باشد که نوع این علائم بسته به بیماری، اختلال یا شرایط زمینه ای متفاوت است.
تیرگی پوست ممکن است با علائم دیگر پوستی نیز همراه باشد، مانند:

  1. سوزش پوست
  2. پوسته پوسته شدن
  3. خارش
  4. قرمزی، گرمی و تورم

علت تیرگی پوست چیست؟

شایع ترین فرم تیرگی پوست، ژنتیکی یا در اثر تماس نور خورشید، به ویژه در اثر پرتوهای فرابنفش به وجود می آیند. تیرگی پوست همچنین می تواند در اثر تغییرات هورمونی ناشی از اختلالات مادرزادی یا هورمونی (همان گونه که در بیماری آدیسون رخ می دهد) یا ترکیبی از عوامل نظیر نور خورشید یا واکنش های پوستی (در اثر حساسیت نسبت به یک ماده شیمیایی یا گیاهی) نیز به وجود بیاید.
روند ایجاد هیپرپیگمانتاسیون

شکل 3 روند ایجاد هیپرپیگمانتاسیون

۱) سایر علل ژنتیکی تیرگی پوست
تیرگی پوست ممکن است در اثر تعدادی از اختلالات مادرزادی یا ژنتیکی به وجود بیاید که عبارتند از:

۲) علل هورمونی تیرگی پوست
تیرگی پوست همچنین در اثر تغییرات هورمونی و در بیماری های زیر دیده می شود:

۳) علل محیطی تیرگی پوست
تیرگی پوست می تواند در اثر قرارگیری در معرض عوامل محیطی به وجود بیاید. در این حالت عواملی نظیر موارد زیر در ایجاد تیرگی موثرند:

۴) سایر علل تیرگی پوست
دیگر علل تیرگی پوست عبارتند از:

علت تیرگی پوست

شکل 4 علت های تیرگی پوست

عوارض برخی بیماری های مرتبط با تیرگی پوست

تیرگی پوست یا هایپرپیگمانتاسیون معمولا به تنهایی نمی تواند تایید یا ردکننده وجود بیماری های خطرناک باشد. با این حال برخی بیماری های همراه با هایپرپیگمانتاسیون می توانند با عوارض مرگباری همراه باشند.
از آن جایی که تیرگی پوست می تواند ناشی از وجود بیماری خطرناکی باشد، عدم دریافت درمان مناسب می تواند منجر به عوارض شدید و جبران ناپذیر شود. از این رو به محض تشخیص بیماری زمینه ای، پیگیری برنامه و طرح درمانی پزشک متخصص برای بیمار الزامی می باشد. با انجام این اقدام می توان عوارض بالقوه بیماری را به حداقل رساند. تعدادی از این عوارض عبارتند از:

با توجه به آلودگی های زیست محیطی و افزایش سرطان پوست در برخی موارد برای تشخیص نوع لکه ها ممکن است آزمایش های بیشتری نیاز باشد تا متخصص پوست مطمئن شود عامل ایجاد لکه خاص سرطان پوست نمی باشد.

عوارض برخی بیماری‌های مرتبط با تیرگی پوست

شکل 5 عوارض برخی بیماری های مرتبط با تیرگی پوست

درمان تیرگی پوست

اکثر این لکه ها نیازی به درمان ندارد، اگرچه ممکن است افراد برای زیبایی بیشتر پوستشان تمایل به از بین بردن آن ها داشته باشند، مردم عمدتا ممکن است عوامل ایجاد این لکه ها را به دلیل بالا رفتن سن یا اثرات نور خورشید بدانند. یک متخصص پوست می تواند برای روشن تر شدن لکه های تیره راه های مختلفی را پیشنهاد دهد، استفاده از کرم ها یا روش های ترکیبی از جمله راه های از بین بردن لکه ها می باشد.
روش های عملی عموما از کرم ها گران تر هستند و احتمالا عوارض نیز دارند، گرچه سرعت کار بالاتر می رود. ممکن است بهترین گزینه درمانی به علت، اندازه لکه و ناحیه بدن بستگی داشته باشد یا حتی به در دسترس بودن تجهیزات لیزرهای پیشرفته برای پزشک.
خبر خوب در مورد درمان تیرگی و لکه های پوست این است که افرادی که به دنبال درمان تیرگی هستند، پوستشان نیز همزمان جوان تر می شود و ترس یا نگرانی از مصرف دارو نداشته باشند (البته زیر نظر پزشک متخصص).
در بعضی از موارد هایپرپیگمانتاسیون را نیز می توان با تغییر داروها و سطح هورمون های گردش خون کاهش داد.
تیرگی پوست معمولا بی خطر است، با این حال در برخی از موارد می تواند نشان دهنده وجود یک بیماری جدی و نیازمند درمان باشد. در صورتی که پوستتان تیره شده است و احساس خستگی، کاهش اشتها یا افسردگی ناگهانی، یبوست، اسهال، تشنگی شدید و دفع مکرر ادرار، نوسانات فشار خون، از دست دادن اشتها یا کاهش بدون علت وزن علی رغم افزایش اشتها، از بین رفتن خونریزی ماهانه، کاهش تمایل جنسی و درد در قسمت فوقانی شکم می کنید یا اگر علاوه بر پوست، مخاط دهان و دیگر مخاطاتتان نیز تیره شده است، حتما به پزشک مراجعه کنید.
متخصص پوست ممکن است یکی از روش های زیر را برای درمان تیرگی یا لکه های تیره روی پوست توصیه کند:

1- کرم های روشن کننده:

کرم های روشن کننده حاوی هیدروکینیون می تواند به روشن شدن پوست کمک کند. کرم ها اثرگذاری تدریجی دارند و چندین ماه طول می کشد تا ظاهر لکه های تیره کاهش یابد، عموما در این نوع کرم ها از هیدروکینون استفاده می شود این ماده از تولید ملانین در پوست جلوگیری می کند. مصرف نادرست و طولانی این دارو می تواند تغییر رنگ غیریکنواخت در پوست ایجاد کند. بعضی از پزشکان این دارو را با دیگر داروها مانند ترتینوئین، اسید آزالالیک یا اسید کوژیک ترکیب می کنند تا نتایج بهتری ایجاد شود.

2- درمان با لیزر:

انواع مختلفی از لیزر موجود است. رایج ترین لیزر برای درمان لکه های تیره روی پوست، استفاده از نور لیزر با شدت پالس بالا می باشد. این نور ملانین را هدف قرار داده و باعث کاهش نقاط تیره پوست (لکه ها) می شود. لیزر کربن پیل نیز از جمله انواع لیزر مفید در کاهش سریع تیرگی پوست می باشد که هیچ عارضه ای ندارد.

3- میکرودرم ابریژن:

در حین میکرودرم ابریژن، متخصص پوست از دستگاه مخصوصی استفاده می کند که دارای سطح ساینده برای از بین بردن لایه خارجی پوست است. این درمان باعث افزایش رشد کلاژن می شود و با افزایش جذب داروهای موضعی به کاهش لکه ها کمک کند.

4- لایه برداری شیمیایی:

لایه برداری شیمیایی شامل استفاده از محلول برای پوست است که جدا شدن لایه های سطحی از روی پوست را به همراه دارد و باعث رشد پوست جدید می شود. در این روش نیز ممکن است به تدریج لکه های تیره روی پوست کم رنگ یا محو گردد.

5- کرایوتراپی:

کرایوتراپی روشی است که با استفاده از نیتروژن مایع اقدام به منجمد کردن لکه های تیره می کنند، در این روش به بخشی از سلول های پوستی آسیب می رسد (زخم می شود). پوست معمولا بعد از انجام این عمل با مراقبت های لازم بهبود می یابد.

6- مزوتراپی:

در روش مزوتراپی از داروهای خاصی استفاده می شود که توسط سوزن ظریفی به سطح پوست منتقل می شود، این روش می تواند دستی انجام شود یا با دستگاه مزوگان که عملا هیچ تفاوتی در نتیجه ندارد و فقط هزینه مزوگان بیش تر می باشد. با ورود داروهای ضدلک به عمق تیرگی و لکه ها در پوست اثر داروها بیشتر، بهتر و سریع تر انجام می شود.
در کلینیک تخصصی پوست و لیزر هور، متخصصین ما ترکیبی از روش های فوق را در یک تا دو جلسه برای شما انجام می دهند تا هر چه سریع تر و آسان تر به نتیجه برسید.

7- درمان های خانگی:

علاوه بر روش ها ی که توسط متخصصین پوست و داروهای تجویزیشان برای بیمار در نظر گرفته می شود ممکن است افراد برای درمان لکه های پوستی خود اقدام به درمان های خانگی نمایند که در بخش های دیگر به آن خواهیم پرداخت.

8- کرم های بدون نسخه:

اصولا برای جلوگیری و درمان لک کرم های آرایشی بدون نسخه نیز (OTC) در دسترس قرار دارد که به اندازه داروهای تجویز شده توسط پزشک قوی نیستند، اما ممکن است موثر واقع شوند.
مواد رایج موجود در محصولات روشن کننده OTC شامل موارد زیر است:

درمان تیرگی پوست

شکل 6 درمان تیرگی پوست

پیشگیری از تیرگی پوست

برای پیشگیری از بروز لکه های تیره روی پوست باید در نظر داشت که در برخی واقعا قابل پیشگیری نیست، به عنوان مثال تغییرات هورمونی در دوران بارداری که ممکن است منجر به ملاسما شود، قابل پیشگیری نمی باشد. با این وجود انجام برخی از کارها می تواند برای کاهش احتمال لکه های تیره و جلوگیری از لکه های تیره پوستی مفید باشد.

لطفا از عکس های قبل و بعد بیماران در گالری عکس دیدن فرمایید.

آدرس: اصفهان-خ چهارباغ بالا جنب مجتمع پارک ساختمان گلستان طبقه فوقانی بانک سپه مرکز لیزر هور (دکتر مریم ملکی)


درباره این موضوع مطالب دیگر را هم مطالعه نمایید

میکرودرم چیست و چه تاثیری بر پوست دارد؟

دکتر هما فاتحی[ پوست و مو ]تاریخ انتشار : 1400-06-27تاریخ بروز رسانی : 1400-06-29

درمان لک صورت با مزوتراپی

دکتر مینا رضایی[ کوچینگ سلامت ]تاریخ انتشار : 1400-04-30تاریخ بروز رسانی : 1400-04-31

تقویت مو با پی آر پی و مزوتراپی

دکتر هما فاتحی[ پوست و مو ]تاریخ انتشار : 1400-04-23تاریخ بروز رسانی : 1400-04-27

مزوژل چیست و چه کاربردی دارد؟

دکتر مریم ملکی[ متخصص پوست و مو ]تاریخ انتشار : 1400-04-23تاریخ بروز رسانی : 1400-04-25

تأثیر مزوتراپی بر لاغری

دکتر رامین مدرسی[ پوست ، مو و زیبایی ]تاریخ انتشار : 1400-04-20تاریخ بروز رسانی : 1400-04-21

نواحی قابل درمان با مزوتراپی

کلینیک پوست صدف[ پوست ، مو و زیبایی ]تاریخ انتشار : 1400-04-18تاریخ بروز رسانی : 1400-06-27

کاربرد بلاک عصب های اسپلانکینیک و سلیاک

دکتر حسین عدل خو [ فوق تخصص کنترل و درمان درد ]

لکه های رنگارنگ دور گردن و سر شانه

دکتر رضا رباطی [ متخصص پوست و مو ]

تخم مرغ چند عدد در هفته مجاز است ؟

پروانه کاظمی [ کارشناس ارشد تغذیه ]

خال اوتا و ايتو چيست ؟

دکتر مریم ملکی [ متخصص پوست و مو ]

درد قفسه سینه در کودکان و نوجوانان

دکتر فریدون آشنایی [ فوق تخصص بيماريهای قلب اطفال ]

قرص ال آرژنين چيست ؟

دکتر اکرم صالحی [ طب سنتی ]

رژیم غذایی بعد از جراحی روده بزرگ

پروانه کاظمی [ کارشناس ارشد تغذیه ]

جوانسازی ناحیه تناسلی بانوان

دکتر مریم ملکی [ متخصص پوست و مو ]

نکاتی در مورد مصرف مغزها و سن شروع آن در کودکان

شهزاد محمدیان [ متخصص تغذیه ورزشی از استرالیا ]

بوی ناخوشایند کشاله ران و راه های مقابله

دکتر رضا رباطی [ متخصص پوست و مو ]

انواع کربوهیدرات‌ها کدامند؛ کربوهیدرات پیچیده بخوریم یا ساده؟ (قسمت اول)

[ 1400-07-01 ]دکتر منصور ریسمانچیان [ پزشک عمومی ]

ارتباط بین کم خونی و کم شنوایی

[ 1400-07-01 ]دکتر سعید ملایری [ شنوایی شناسی ]

بیماری هیدرآدنیت چیست؟

[ 1400-06-31 ]کلینیک پوست صدف [ پوست ، مو و زیبایی ]

سونوگرافی دستگاه گوارش برای تشخیص چه بیماری‌هایی انجام می‌شود؟

[ 1400-06-31 ]دکتر محمد اعظمی [ متخصص رادیولوژِی ]

عوامل تشدیدکننده باز شدن منافذ پوست

[ 1400-06-31 ]دکتر علیرضا واعظ شوشتری [ متخصص پوست ، مو و زیبایی ]

توصیه‌هایی جهت کاهش عوارض رنگ مو

[ 1400-06-31 ]دکتر محسن سلیمانی [ پوست و مو ]

کاربردها، معایب و مزایای رادیولوژی

[ 1400-06-31 ]دکتر غلامرضا سیف [ متخصص رادیولوژی و سونوگرافی ]

آیا آرتروز زانو قابل درمان است؟

[ 1400-06-31 ]دکتر سلمان فلاح [ متخصص طب فیزیکی و توانبخشی ]

پارگی یا سوراخ شدن مثانه

[ 1400-06-31 ]دکتر پیمان صالحی [ متخصص جراحی کلیه و مجاری ادراری و ناباروری ]

عوارض عدم درمان پارگی رباط صلیبی زانو

[ 1400-06-31 ]دکتر مهدی مؤیدفر [ فوق تخصص جراحی زانو ]

درمان افتادگی صورت با هایفوتراپی

[ 1400-06-31 ]دکتر جمال الدین حسن زاده [ متخصص پوست و مو ]

راه های جلوگیری از لاغری صورت طی رژیم

[ 1400-06-31 ]پروانه کاظمی [ کارشناس ارشد تغذیه ]

کاربرد بلاک عصب های اسپلانکینیک و سلیاک

[ 1400-06-31 ]دکتر حسین عدل خو [ فوق تخصص کنترل و درمان درد ]

مزایای بکارگیری لیزر اندولیفت چیست؟

[ 1400-06-31 ]دکتر رامین مدرسی [ پوست ، مو و زیبایی ]

تشخیص ناتوانی جنسی ناشی از نشت وریدی آلت با سونوگرافی

[ 1400-06-31 ]دکتر جواد فرخی [ متخصص رادیولوژی و سونوگرافی ]

PRP (پی آر پی) مو چیست؟

[ 1400-06-30 ]دکتر هما فاتحی [ پوست و مو ]

تزریق چربی به صورت چقدر ماندگاری دارد؟

[ 1400-06-30 ]دکتر لادن ناظمی [ پوست ، مو و زیبایی ، لیزر درمانی ]

چه کسانی می‌توانند از لیزر موهای زائد استفاده کنند؟

[ 1400-06-30 ]دکتر مینا رضایی [ کوچینگ سلامت ]

تزریق آنزیم بینی چه کاربردی دارد و برای چه کسانی مناسب است؟

[ 1400-06-30 ]کلینیک پوست ارکیده [ پوست ، مو و زیبایی ]

لاغری سریع با رژیم های سخت

[ 1400-06-30 ]پروانه کاظمی [ کارشناس ارشد تغذیه ]

درمان غیر جراحی درد ناشی از آرتروز زانو در کلینیک درد

[ 1400-06-29 ]دکتر حسین عدل خو [ فوق تخصص کنترل و درمان درد ]

راکوتان چیست؟

[ 1400-06-29 ]دکتر رامین مدرسی [ پوست ، مو و زیبایی ]
دکتر بهرام اشراقی - فلوشیپ پلاستیک و ترمیمی چشم
دکتر بهرام اشراقی

فلوشیپ پلاستیک و ترمیمی چشم


www.dreshraghi.ir
دکتر لادن ناظمی - پوست ، مو و زیبایی ، لیزر درمانی
دکتر لادن ناظمی

پوست ، مو و زیبایی ، لیزر درمانی


www.doctornazemi.ir
دکتر رامین مدرسی - پوست ، مو و زیبایی
دکتر رامین مدرسی

پوست ، مو و زیبایی


www.doctormodaresi.ir
دکتر جواد فرخی - متخصص رادیولوژی و سونوگرافی
دکتر جواد فرخی

متخصص رادیولوژی و سونوگرافی


www.doctorfarokhi.ir
دکتر احمد شکرچی زاده - متخصص جراحی مغز و اعصاب و ستون فقرات
دکتر احمد شکرچی زاده

متخصص جراحی مغز و اعصاب و ستون فقرات


www.drshekarchizadeh.ir
دکتر غلامرضا سیف - متخصص رادیولوژی و سونوگرافی
دکتر غلامرضا سیف

متخصص رادیولوژی و سونوگرافی


www.drseif-radiology.ir
دکتر محمد اعظمی - متخصص رادیولوژِی
دکتر محمد اعظمی

متخصص رادیولوژِی


www.radiologymarkazi.ir
دکتر علیرضا واعظ شوشتری - متخصص پوست ، مو و زیبایی
دکتر علیرضا واعظ شوشتری

متخصص پوست ، مو و زیبایی


www.drvaez.ir
دکتر مهدی مؤیدفر - فوق تخصص جراحی زانو
دکتر مهدی مؤیدفر

فوق تخصص جراحی زانو


www.drmoayedfar.com
دکتر سید محمد رضا حکیمیان - بورد جراحی و فلوشیپ جراحی سرطان
دکتر سید محمد رضا حکیمیان

بورد جراحی و فلوشیپ جراحی سرطان


www.drhakimian.com
دکتر سلمان فلاح - متخصص طب فیزیکی و توانبخشی
دکتر سلمان فلاح

متخصص طب فیزیکی و توانبخشی


www.drsalmanfallah.ir
دکتر پیمان صالحی - متخصص جراحی کلیه و مجاری ادراری و ناباروری
دکتر پیمان صالحی

متخصص جراحی کلیه و مجاری ادراری و ناباروری


www.drsalehi.ir
گروه نرم افزاری پزشک آنلاین | مجری پروژه های مبتنی بر وب در حوزه سلامت و بهداشت