سونوگرافی غدد لنفاوی زیر بغل

دکتر غلامرضا سیف [ متخصص رادیولوژی و سونوگرافی ]آدرس وب سایت : www.drseif-radiology.ir
آدرس مطب : تهران ، یوسف آباد ، خیابان فتحی شقاقی ، بین چهلستون و بیستون ، راديولوژي و سونوگرافي شقایق تلفن مطب : 88553155 - 021

سونوگرافی غدد لنفاوی زیر بغل یک روش تشخیصی غیرتهاجمی است که برای بررسی سلامت غدد لنفاوی در ناحیه زیر بغل انجام می‌شود. این غدد نقش مهمی در سیستم ایمنی بدن دارند و تغییرات در اندازه یا ساختار آنها می‌تواند نشانگر وجود عفونت، التهاب یا حتی بیماری‌های جدی‌تر مانند سرطان باشد. سونوگرافی به پزشکان کمک می‌کند تا به‌طور دقیق هرگونه تغییرات غیرطبیعی در این غدد را شناسایی کرده و در صورت نیاز، درمان‌های لازم را به موقع آغاز کنند. در این مقاله به اهمیت این سونوگرافی، مزایا و مراحل آن می‌پردازیم.

علت تورم غدد لنفاوی زیر بغل

غدد لنفاوی، ساختارهای کوچک و گرد یا لوبیایی شکل هستند که حاوی انواع مختلفی از سلول‌های سیستم ایمنی بدن می‌باشند. این غدد بیشتر در نواحی خاصی مانند گردن، زیر چانه، زیر بغل و کشاله ران متمرکز بوده و اغلب در مواجهه با عفونت‌ها یا التهابات متورم می‌شوند. تورم غدد لنفاوی می‌تواند به شناسایی علت اصلی بیماری کمک کند. رایج‌ترین دلیل تورم غدد لنفاوی عفونت‌ها، به‌ویژه عفونت‌های ویروسی نظیر سرماخوردگی است. سایر علل تورم غدد لنفاوی شامل عفونت‌های باکتریایی، ویروسی، مشکلات سیستم ایمنی و سرطان‌ها می‌باشند.

برخی از شایع‌ترین علل تورم غدد لنفاوی شامل:

• عفونت‌های ویروسی مانند سرماخوردگی، گلو درد و سرخک
• آبسه دندانی، عفونت‌های گوش و پوستی (مانند سلولیت)
• بیماری‌هایی نظیر مونونوکلئوز و ویروس نقص ایمنی (HIV)

علل کمتر شایع تورم غدد لنفاوی:

• بیماری سل
• عفونت‌های مقاربتی مانند سفلیس
• عفونت باکتریایی ناشی از خراش گربه یا تماس با حیوانات

مشکلات سیستم ایمنی و سرطان‌ها:

• اختلالات خودایمنی مانند لوپوس و آرتریت روماتوئید
• سرطان‌های مرتبط با سیستم لنفاوی مانند لنفوم و لوسمی
• سرطان‌های متاستاز شده به غدد لنفاوی

همچنین، برخی داروهای خاص مانند داروی ضدتشنج فنیتوئین و داروهای پیشگیری از مالاریا نیز ممکن است در موارد نادر باعث تورم غدد لنفاوی شوند.

علائم التهاب غدد لنفاوی زیر بغل

التهاب غدد لنفاوی ممکن است با علائم زیر همراه باشد:

1. تب
2. عرق شبانه
3. تورم به اندازه نخود یا لوبیا
4. حساسیت و درد در غدد لنفاوی
5. آبریزش بینی، گلودرد، تب و سایر نشانه های عفونت تنفسی فوقانی
6. تورم عمومی غدد لنفاوی در بدن که می تواند نشان دهنده عفونت مانند HIV یا مونونوکلئوز یا اختلال در سیستم ایمنی بدن مانند لوپوس یا آرتریت روماتوئید باشد.
7. توده های سخت، ثابت، به سرعت در حال رشد که ممکن است نشان دهنده سرطان یا لنفوم باشد.

مزایای سونوگرافی غدد لنفاوی زیر بغل

سونوگرافی با مزایای بسیاری همراه است:

• معمولاً بدون درد هستند و نیازی به سوزن، تزریق و برش ندارند.
• بیماران در معرض تشعشعات یونیزه کننده قرار نمی‌گیرند و این امر این روش را از تکنیک‌های تشخیصی مانند اشعه X و اسکن سی تی ایمن‌تر می‌سازد. در واقع هیچگونه اثر مضر شناخته شده‌ای هنگام استفاده مستقیم از آن توسط ارائه‌دهنده خدمات درمانی وجود ندارد.
• سونوگرافی تصاویری از بافت‌های نرمی فراهم می‌کند که در اشعه X به خوبی نمایش داده نمی‌شوند.
• سونوگرافی به طور گسترده در دسترس است و ارزان‌تر از سایر روش‌ها است.

نحوه انجام سونوگرافی ‏غدد لنفاوی زیر بغل

بیمار بر روی تخت معاینه دراز کشیده و باید دستها را بالای سر خود قرار دهد. یک پزشک متخصص رادیولوژی این اسکن را انجام می دهد. رادیولوژیست ژل روان کننده را بر روی ناحیه زیر بغل ریخته و یک پروب سونوگرافی را بر روی پوست نگه داشته و آن را روی سطح پوست حرکت می دهد. همچنین ممکن است با حرکت پروب بر روی پوست مقداری فشار نیز وارد کند. در صورتی که رادیولوژیست در سونوگرافی تغییراتی در غدد لنفاوی مشاهده کند از سلول ها نمونه برداری می کند.

اقدامات قبل از انجام سونوگرافی ‏غدد لنفاوی

• آمادگی خاصی برای انجام این روش تشخیصی و تصویربرداری نیازی ندارد. بیمار می‌تواند قبل از انجام این روش، غذا خورده و مایعات بنوشد.
• قبل از مراجعه سعی کنید دوش بگیرید و بهداشت فردی را رعایت نمایید.
• قبل از انجام سونوگرافی، پزشک خود را از سابقه اعمال جراحی خود مطلع نمایید.

زمان مراجعه به پزشک

در برخی موارد التهاب غدد لنفاوی وقتی که ناشی از یک عفونت جزئی باشد به حالت عادی بر میگردد؛ اما در صورت بروز علائم زیر بهتر است به پزشک مراجعه کنید:

• التهاب غدد که با بزرگ شدن آن ها همراه باشد.
• التهابی که در دو تا چهار هفته از بین نرفته است.
• التهاب غیرمتحرک که سفت یا لاستیک مانند شده باشد.
• با تب مداوم، عرق شبانه کاهش وزن غیر قابل توضیح همراه است.
• در صورت مشکل در بلع یا نفس کشیدن، سریعاً به پزشک مراجعه کنید.

عوارض جانبی سونوگرافی غدد لنفاوی

هیچگونه گزارشی دال بر عوارض بالینی سونوگرافی گزارش نشده و استفاده از سونوگرافی طبق نظر پزشک معالج با رعایت حد اعتدال کاملاً بی‌ضرر است.